بعضی از آثار میراث فرهنگی اردستان

ویکی پدیا , دانشنامه آزاد
مناره مسجد امام حسن
نام مناره مسجد امام حسن
کشور ایران
استان استان اصفهان
شهرستان اردستان
اطلاعات اثر
کاربری مذهبی
دیرینگی دوره سلجوقیان
دورهٔ ساخت اثر دوره سلجوقیان
اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت ۲۴۹
تاریخ ثبت ملی ۲۸ خرداد ۱۳۱۵

مناره مسجد امام حسن (ع) مربوط به دوره سلجوقیان است و در اردستان، میدان امام حسن، جنب امامزاده وآب انبار واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۸ خرداد ۱۳۱۵ با شمارهٔ ثبت ۲۴۹ به*عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.[۱]
مسجد دربند مربوط به دوره ایلخانی است و در اردستان، خیابان شهید فائق، محله مون، خیابان مون واقع شده و این اثر در تاریخ ۳۰ تیر ۱۳۸۴ با شمارهٔ ثبت ۱۲۱۱۳ به*عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.[
خانه احمد نظام مربوط به دوره قاجار است و در اردستان، محله باغبازان زواره، کوچه حسینیه بزرگ واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۴ اسفند ۱۳۸۳ با شمارهٔ ثبت ۱۱۵۸۶ به*عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.[۱]
مسجد خسرو مربوط به دوره صفوی است و در اردستان، محله راهمیان، خیابان ۱۲بهمن واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۷ آذر ۱۳۶۴ با شمارهٔ ثبت ۱۶۹۴ به*عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.[۱]
مقبره امیر اویس مربوط به سدهٔ ۹ ه. ق. است و در اردستان، محله محال، قبرستان اردستان واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۷ مرداد ۱۳۶۴ با شمارهٔ ثبت ۱۶۹۹ به*عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است
خانقاه پیرمرتضی مربوط به دوره تیموریان است و در اردستان، محله فهره، غرب مسجد سفید سردشت واقع شده و این اثر در تاریخ ۳۰ تیر ۱۳۸۴ با شمارهٔ ثبت ۱۲۱۱۹ به*عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.[۱]
قنات دو طبقه نوعی قنات است که شامل دو طبقه*است که در هر طبقهٔ آن آبی مستقل جریان دارد به گونه*ای که آب هیچ*یک به دیگری نفوذ نمی*کند. تنها نمونه قنات دوطبقه موجود قنات دوطبقه مون در اردستان ایران است.
قنات دوطبقه مون


این قنات که در اردستان در محلهٔ مون یکی از محلات شهرستان اردستان در استان اصفهان قرار دارد. قنات دو طبقه مون با شماره ۹۰۲۳ در سال ۸۲ در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است.[۱][۲] این قنات در این محله شامل دو طبقه*است که در هر طبقهٔ آن آبی مستقل جریان دارد به گونه*ای که آب هیچ*یک به دیگری نفوذ نمی*کند این قنات ۸۰۰ سال پیش احداث شده[۳] که تنها قنات دو طبقهٔ جهان است.[۴]
معماری قنات

دو کانال موازی که بر روی هم قرار گرفته و در چاه*های عمودی مشترک، تشکیل شده است. نام گذاری چاه دوقلو به این علت است که در این محل دو میله چاه در کنار هم قرار دارند که یکی از آن*ها متعلق به چاه رویین به عمق ۲۷ متر و دیگری متعلق به قنات زیرین به عمق ۳۰ متر است که اگر دهانه کوره قنات زیرین را ۱ متر فرض کنیم کل عمق چاه مادر به ۳۱ متر می*رسد. از این محل به بعد قنات دارای میله*های مشترک است.
مشخصات قنات

قنات دو طبقه*ای اردستان از نمونه کارهای جالب علم مهندسی در قدیم است که برای کاوش و حفر آن مقنیان ورزیده و با در نظر گرفتن شرایطی اقلیمی آن را ایجاد کرده*اند و سایت گردشگری قنات دوطبقه مون دراردستان ایجاد شده است.[۵] این قنات ۳٫۵ تا ۴ کیلومتر طول دارد و عمق مادر چاه ان ۳۱ متر است دارای ۳۰ میله می*باشد و مقدار آبدهی آن ۶۰ لیتر در ثانیه می*باشد و و آب آشامیدنی حدود ۲۰۰ نفر از اهالی محله مون اردستان را تامین می*کند.[۶]
جغرافیا


میله*های اولیه این قنات در محلهٔ «محال» واقع در جنوب شهر اردستان حفر شده و حدوداً به طرف شمال غرب امتداد دارد مادر چاه قنات «چاه دوقلو» است که در کنار امامزاده اسماعیل قرار دارد.
سابقه تاریخی

آنچه از منابع مکتوب مشخص است این است که این قنات پیش از اسلام و به خصوص دوران کیانیان و اشکانیان و ساسانیان احداث گردیده و بانی آن را به دوشکل بیان کرده*اند ۱. به قولی بانی آن را کاوه آهنگر که زاده اردستان بوده است دانسته*اند. ۲. به قولی دیگر بانی آن را مقنی یزدی می*دانند که طی دو مرحله آن را ساخته؛ که در مرحله اول پیشنهاد احداث قنات در آن منطقه را به مردم داده است و در بار دوم به علت حفر قنات نا مناسب توسط مردم خود اقدام به اصلاح قنات جهت آبدهی بهتر می*کند که منجر به حفر میل چاه دوم می*شود.[نیازمند منبع]
سونات