علیرضا رئیسیان: ممیزی پنهان خطرناک*تر است/ بعضی از همکاران ما نقش اساس پشت حاشیه*ها دارند

علیرضا رئیسیان کارگردان سینما بزرگترین اشتباه دولت را تعطیلی خانه سینما دانست و گفت:« البته در این میان کسانی بودند که زمینه*ساز این تعطیلی شدند.»

الهام نداف: بخشی از برنامه «هفت» شامگاه جمعه 31 شهریور به گفت*وگو با علیرضا رئیسان کارگردان سینما درباره وضعیت سینمای اجتماعی ایران اختصاص داشت.

در این برنامه رئیسیان با اشاره به سینما به عنوان ابزاری با جایگاه ویژه، گفت: «بعد از پیروی انقلاب و در سال*های 1363 تا 73 سینمای ایران بار دیگر متولد شد. این سینما رفته*رفته شکل گرفت و سینمایی که گرایش تجاری و عامه*پسند داشت به سینمای مطلوب تبدیل شد، اما حمایت*های دولتی رفته رفته تاثیر خود را بر این سینما گذاشت.»

وی در ادامه تصریح کرد: «به طور حتم سینمای سوبسیدی و حمایتی نوعی رانت*خواری را به وجود می*آورد که باعث می*شود، عده*ای برای رسیدن به مرکز قدرت هر کاری انجام دهند. همین مساله هم نوعی انحصارطلبی را به وجود می*آورد.»
کارگردان فیلم «40 سالگی» سینما را هنری صنعتی دانست که از یک سو تماشاگر به آن پول می*دهد و از سوی دیگر شاخص*های فرهنگی خود را هم دارد.

این کارگردان در بخش دیگری از سخنانش به شکل*گیری نهادهای مختلف در حوزه تولید و اکران سینما در ایران اشاره کرد و گفت: « در ایران همزمان با این که که دولت متولی فرهنگ بود، یک سری از نهادها و ارگان*های دولتی نیز شروع به تجمیع قدرت کردند، این نهادها کمپانی*های شبه*دولتی هستند مانند حوزه هنری، شهرداری، بنیاد شهید و ... تقریبا 11 سازمان این قدرت را دارند که می*توانند تولید، پخش داشته باشند و سینماهای اکران را هم در اختیار بگیرند.»

رئیسیان با اشاره به این مطلب که یک عده در سینما حضور دارند و برای رسیدن به مقصد کوتاه*ترین راه را انتخاب می*کنند، گفت:«این عده خود را به این هسته های قدرت نزدیک می*کنند.»
کارگردان «ایستگاه متروک» افزود: «همین مراکز قدرت باعث ایجاد یک نوع بی*عدالتی می*شوند که اگر در عرض سینما اجتماعی نگاه کنیم، این امر دیده می*شود. عده*ای هستند که از این رانت*ها استفاده کرده و با فشار بر مدیران در حفظ قدرت، بی*برنامه*گی را رواج می*دهند که از این بی*برنامگی بهره* خود را برده و می*برند.»

وی با بیان این مطلب که در حوزه سینمای اجتماعی نیز وظیفه سینماگر طرح پرسش است نه ارائه راهکار، ادامه داد: «در این میان نقد اجتماعی توسط سینماگر انجام می*شود که ممکن است با تلخی همراه باشد و این مراکز و پدیده*های قدرت نمی*توانند هر یک جداگانه درباره فیلم سیاستگذاری کنند چرا که سیاستگذار وزارت ارشاد است.»

این کارگردان گفت: «پایبندی به ارزش*ها را قانون سینما باید تعیین کند و اگر هر نهادی به جز نهاد موظف، کار سیاستگذاری و ممیزی پنهان را داشته باشد، وضعیت سینما خوب نخواهد بود.»

وی در ادامه افزود: «در تمام دنیا ممیزی وجود دارد اما شکل اجرایی آن متفاوت است، در ایران نیز قانون باید ملاک باشد. هنگامی که وزارت ارشاد مجوز تولید و پخش می*دهد، کار از مجرای قانون عبور کردهو این که سازمان*های دیگر به صورت پنهان ممیزی انجام دهند، بسیار برای سینمای ایران خطرناک است.»

وی سپس با اشاره به تولیدات حوزه هنری گفت: «اگر حوزه هنری خود را مرجع می*داند، الگو سازی داشته باشد چرا در این مدت مثلا فیلمی را نساخته که الان در مقابل اثر موهن و مستهجن ساخته شده در امریکا، ارائه کند.»

وی درباره رسیدگی کمیسیون فرهنگی مجلس به سینما نیز گفت: «سینما و فوتبال مردمی هستند و کسانی که می*خواهند دیده شوند، به یکی از این دو گرایش می*یابند. کمیسیون فرهنگی مجلس باید بر این امور نظارت داشته باشند و متاسفانه نظارت را از وظایف خود حذف کرده است. اگر دولت بتواند در تولید تنها وجه نظارتی داشته باشد، به طور حتم سینمای ایران موفق است.»

کارگردان فیلم «چهل سالگی» به تعطیلی خانه سینما نیز اشاره کرد و یادآور شد: «بزرگترین اشتباه دولت، تعطیلی خانه سینما بود اما در این میان کسانی بودند که زمینه*ساز این تعطیلی شدند و به نظرم پشت همین*ها سیاست*هایی وجود دارد. بدترین آفت این است که متاسفانه برخی از همکاران در پشت این حاشیه و جنجال*ها نقش اساسی دارند و برخی از دوستان سینمایی وارد مسائل سیاسی شدند. اگر این وضعیت ادامه یابد، از یک سو سینمای ما تجاری می*شود و از سوی دیگر دولتی و در این میان سینمای اجتماعی و تاثیرگذار ما از بین خواهد رفت.»