اصحاب و شاگردان امام جواد(ع)

بسیاری از اصحاب امام جواد ـ علیه السلام ـ از اصحاب پدر بزرگوار و فرزندان آن حضرت بودند كه عده*ای از آنها سالها عمر كرده و حتی تألیفات گرانبهایی مشتمل بر احادیث امامان ـ علیه السلام ـ از خود به یادگار گذاشته*اند. یكی از اصحاب امام جواد ـ علیه السلام ـ حضرت عبدالعظیم حسنی است كه مقدار قابل توجهی حدیث از آن حضرت نقل كرده است. این بزرگمرد علویِ حسنی، در ری سكنی گزید و به ترویج و اشاعه احادیث اهل بیت ـ علیه السلام ـ همت گماشت. در اثر فعالیتهای او بود كه شیعیان ری رو به افزایش گذاشتند و تشیع در این دیار رو به گسترش نهاد.[برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید | عضویت]
داود بن قاسم مشهور به ابوهاشم جعفری، یكی دیگر از اصحاب امام جواد ـ علیه السلام ـ است. او احادیث زیادی از امام جواد ـ علیه السلام ـ نقل كرده و یكی از برجسته*ترین یاران آن حضرت می*باشد. ابوهاشم از خاندان جعفربن ابی طالب بود و در كتب رجال از وی به نیكی یاد شده است.
علی بن مهزیار یكی از اصحاب امام جواد ـ علیه السلام ـ و شخصیتی است پر ارج و شناخته شده در میان شیعیان؛ وی در اصل از هندیجان بود و پس از آن كه به اهواز آمد، به اهوازی شهرت یافت. به نوشته نجاشی او از امام رضا و امام جواد ـ علیه السلام ـ هر دو روایت نقل كرده و از نزدیكان امام جواد ـ علیه السلام ـ بوده و آن حضرت در بزرگداشت وی عنایت ویژه*ای داشته*اند. [برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید | عضویت]روایات او از امام جواد ـ علیه السلام ـ نسبتأ زیاد است.[برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید | عضویت] به نوشته نجاشی، ابن مهزیار با علی بن اسباط كه فطحی مذهب بود، مناظراتی داشت ومسائلی در این باره میان آن دو رد و بدل گردید. سرانجام آن دو مسائل مورد بحث خود را پیش امام جواد ـ علیه السلام ـ بردند كه این امر، با بازگشت علی بن اسباط از عقیده باطل خود، خاتمه یافت.
خیران الخادم یكی از وكلای امام جواد ـ علیه السلام ـ بود كه كشی از او یاد كرده است. [برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید | عضویت]ابراهیم بن محمد همدانی یكی از وكلای آن حضرت بوده و روایاتی از وی نقل كرده است.[برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید | عضویت]
احمد بن محمد بن ابی نصر بُزَنطی كه از اصحاب اجماع به شمار می*رود، یكی از یاران امام جوادـ علیه السلام ـ است. وی از خواص شیعیان امام رضا و امام جواد ـ علیه السلام ـ بود كه همه علمای رجال از او ستایش كرده*اند. او در سال 221 بدرود حیات گفت. ابن ندیم از وی و كتابش كه مشتمل بر روایات او از امام رضا ـ علیه السلام ـ می باشد یاد كرده و دو كتاب «الجامع» و «المسائل» را از آثار وی دانسته است. [برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید | عضویت]

[برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید | عضویت] . كتابی با عنوان «عبدالعظیم الحسنی، حیاته و مسنده» توسط استاد عطاردی به رشته تحریر كشیده شده و مختصری از آن ذیل نامه آن بزرگوار در مسند امام جواد - علیه السلام - صص 298ـ 308 آمده است.
[برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید | عضویت] . رجال النجاشی، ص 177.
[برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید | عضویت] . مسند الامام الجواد - علیه السلام -، ص 316.
[برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید | عضویت] . رجال كشی، ص 508.
[برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید | عضویت] . مسند الامام الجواد - علیه السلام -، ص 252 به نقل از جامع الرواه.
[برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید | عضویت] . الفهرست، ابن ندیم، ص 276.
رسول جعفريان- حيات فكري و سياسي امامان شيعه، ص491