شبكه ارتباطی وكالت

امام جواد - علیه السلام - با تمام محدودیتهای موجود، از طریق نصب وكلا و نمایندگان، ارتباط خود را با شیعیان حفظ می كرد. در سراسر قلمرو حكومت خلیفه عباسی، امام، كارگزارانی (وكلایی) را اعزام می كرد و با فعالیت گسترده آنان از تجزیه نیروهای شیعه جلوگیری می شد. كارگزاران امام در بسیاری از استانها مانند: اهواز، همدان، سیستان، بُست[برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید | عضویت]، ری، بصره، واسط، بغداد و مراكز سنتی شیعه یعنی كوفه و قم پخش شده بودند.
امام به هواداران خود اجازه می داد كه به دورن دستگاه حكومت نفوذ كرده مناصب حساس را در دست بگیرند، از اینرو «محمد بن اسماعیل بن بزیع» و «احمد بن حمزه قمی» مقامات والایی در دستگاه حكومت داشتند. «نوح بن درّاج» نیز چندی «قاضی بغداد»، و پس از آن قاضی «كوفه» بود.
بعضی دیگر از شیعیان مانند «حسین بن عبد الله نیشابوری» حاكم «بُست» و «سیستان» شد و «حكم بن علیا اسدی» به حكومت «بحرین» رسید. هر دو نفر به امام جواد - علیه السلام - خمس می پرداختند كه حاكی از بستگی پنهانی آنان به امام نهم بود[برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید | عضویت].
چنانكه در بحث خردسالی امام جواد - علیه السلام - نوشتیم، «علی بن اسباط» در دیدار با آن حضرت، با دقت به قیافه امام نگریست تا آن را به ذهن خود سپرده در بازگشت به مصر، برای پیروان امام در آن منطقه بیان كند و این، نشان می دهد كه امام در آنجا نیز پیروان و ارادتمندانی داشته است.
می گویند: گسترش نفوذ تشیع در آن زمان، در مصر، بر اثر هجرت بسیاری از محدثان كوفه همچون «محمد بن محمد بن اشعث»، «احمد بن سهل»، «حسین بن علی مصری» و «اسماعیل بن موسی الكاظم» به مصر، و فعالیت آنان در آن سرزمین بوده است[برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید | عضویت].
مرحوم «كلینی» نقل می كند كه حضرت جواد، بنا به درخواست یكی از شیعیان بُست و سیستان، طی نامه ای به والی این منطقه سفارش كرد كه در اخذ مالیات، بر او سخت نگیرد. والی كه از پیروان امام بود، نه تنها بدهی او بابت خراج را نگرفت، بلكه اعلام كرد تا آن زمان كه بر سر كار است او را از پرداخت خراج معاف خواهد كرد. علاوه بر این دستور داد برای او مستمرّی نیز تعیین كردند![برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید | عضویت].



[برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید | عضویت] . ابو الفداء (672 - 721 ه. ق) می نویسد: بُست بر كناره رود هندمند است. شهری است از سجستان (سیستان). شهری بزرگ و پر نعمت. نخلستانها و تاكستانهای بسیار دارد. از بست تا غزنه در حدود چهارده مرحله است (تقویم البلدان، ترجمه عبد المحمد آیتی، انتشارات بنیاد فرهنگ ایران، 1349 ه. ش، ص 391).
[برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید | عضویت] . دكتر حسین، جاسم، تاریخ سیاسی غیبت امام دوازدهم، ترجمه دكتر سید محمد تقی آیت اللّهی، چاپ اول، تهران، مؤسسه امیر كبیر، 1367 ه.ش، ص.79
[برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید | عضویت] . دكتر جاسم حسین، همان كتاب ص.78
[برای مشاهده لینک ها شما باید عضو سایت باشید | عضویت] . فروع كافی، ج 5، ص.111
مهدي پيشوايي - سيره پيشوايان، زندگي امام جواد (ع)