به فاصله سه هفته تا آغاز سال 1392روز گذشته قوه قضائيه اعلام كرد كه نرخ ديه سال آينده با 20.6 درصد افزايش براي ماه*هاي عادي 114 ميليون و براي ماه*هاي حرام 152 ميليون تومان تعيين شده است. نرخ ديه کامل سال جديد در حالي 20.6 درصد افزايش يافت كه اين نرخ در اوايل سال جاري نسبت به سال 90، افزايشي 40 درصدي داشت و كمتر كسي انتظار داشت بارديگري نرخ ديه با افزايشي 30 ميليون توماني مواجه شود.
صبح ديروز غلامحسين محسني اژه*اي سخنگوي قوه قضاييه گفت: نرخ ديه در ماه*هاي عادي سال به ميزان ميليون تعيين شده است.دادستان کل کشور در گفت*وگو با فارس با اعلام اين خبر گفت: پس از جلسات متعدد درباره نرخ ديه تصميمات لازم اتخاذ شد. وي افزود: براساس مطالعات انجام شده نرخ ديه در سال 92 در ماه*هاي عادي 114 ميليون تومان در نظر گرفته شده است. سخنگوي قوه قضاييه گفت: اين نرخ در ماه*هاي حرام به ميزان يک سوم افزايش پيدا کرده و به رقم 152 ميليون تومان مي*رسد.
به طورمعمول قوه قضائيه هر شش ماه يك باربا تشکيل کارگروه تعيين نرخ ديه، ضمن دريافت نظرهيأت كارشناسان و در نظر گرفتن ميانگين رشد قيمت احشام ثلاثه (گاو، گوسفند و شتر) نرخ ديه را محاسبه مي*كنند. با تكميل نظرات كارشناسي نرخ پيشنهادي تقديم قوه قضاييه شده و رئيس قوه قضاييه نرخ ديه سال آتي را به به دادگستري*هاي سراسر كشور و دستگاه*هاي اجرايي ابلاغ مي*كند. نرخ ديه اعلامي از سوي رئيس قوه قضائيه در سراسر کشور و تمام محاکم قضايي لازم الاجرا خواهد بود. نرخ ديه سال گذشته براي ماه*هاي عادي 94 ميليون و 500 هزار تومان و ماه*هاي حرام 126 ميليون تومان تعيين شده بود.
همزمان با اعلام نرخ جديد ديه مدير عامل بيمه ايران گفت: ميزان حق بيمه*ها با افزايش نرخ ديه در ماه*هاي عادي به 114 ميليون تومان و در ماه*هاي حرام به 152 ميليون تومان، در جلسه سه شنبه هفته جاري مشخص مي*شود. جواد سهاميان مقدم در گفت و گو با ايرنا افزود: بر اساس ارقام اعلامي نرخ ديه براي سال آينده 20 درصد افزايش يافته است. وي با بيان اين که، نرخ ديه جديد از ابتداي سال 92 لازم الاجرا خواهد بود، افزود: حق بيمه*ها هم بايد با توجه به اين افزايش 20 درصدي تغيير کنند، اما هنوز تصميم قطعي در اين خصوص گرفته نشده است.سهاميان تأکيد کرد: سه شنبه و چهارشنبه هفته جاري قرار است جلسه اي ويژه به منظور افزايش حق بيمه*ها تشکيل شود که نتيجه آن را اعلام خواهيم کرد.
چندي پيش الوندي مشاور وزير دادگستري با بيان اينكه تعيين نرخ ديه فرآيند خاصي دارد تصريح كرد: در چند ماه باقي مانده از سال يك كميته و كارگروهي براي رسيدگي به بررسي منطقه*اي و قيمت*گذاري تشكيل شده و قيمت متوسط مثلا يك شتر را در 100 ضرب كرده و نرخ ديه محاسبه مي*شود.
امسال نيزبا نزديک شدن به پايان سال باز بنا بر سنت هر ساله، کارگروه تعيين نرخ ديه تشكيل شده و جلساتي را براي محاسبه نرخ ديه سال برگزار كرد تا اين نرخ را پيش از پايان سال تعيين کند. علاوه بر اين کارگروهي نيز در وزارت جهادکشاورزي مشغول بررسي اين موضوع شدند تا همسو با کارگروه اول، ميانگين قيمت هر شتر را تعيين و اعلام کنند.
بررسي عملکرد قوه قضاييه در سال گذشته نشان مي*دهد،* نرخ ديه تنها در يک سال تغييري نداشته و در باقي سال*ها به بدون استثنا افزايش يافته است.
نگاهي به نرخ*هاي اعلامي قوه قضائيه در طول سال*هاي دو دهه گذشته نشان مي*دهد كه اين نرخ در ابتداي سال 1374 براي ماه حرام معادل 48 ميليون ريال تعيين شد. هشت سال بعد و در ابتداي سال 1382 اين نرخ براي ماه*هاي حرام به رقم 240 ميليون ريال رسيد. به عبارت ديگر در طول هشت سال آخر دهه هفتاد نرخ ديه حدود 500 درصد افزايش را تجربه كرد. اين رقم در ميانه دهه هشتاد يعني در ابتداي سال 1386به رقم 466 ميليون ريال رسيد و اكنون در آغاز سال 1392 نرخ ديه كامل به عدد 1520 ميليون ريال بالغ شده است. به عبارت ديگر در طول ده سال گذشته نيز حدودا نرخ ديه 6.5 برابر شد.
به تازگي كريمي رئيس کل بيمه مرکزي در گفت وگو با فارس از حتمي بودن افزايش نرخ ديه براي سال آينده خبر داد و گفته بود كه احتمال افزايش نرخ ديه نسبت به عدم افزايش آن بيشتر است و حتمي به نظر مي*رسد اما تاکنون تصميمي در اين راستا گرفته نشده است. کريمي وعده داده بود که نرخ قطعي ديه تا نيمه اول اسفند ماه مشخص خواهد شد كه چنين نيز شد و اين نرخ ديروز به طور رسمي اعلام شد.
نرخ ديه در حالي افزايشي در حدود 21 درصد دارد كه پيش از اين يکي از فعالان صنعت بيمه اين افزايش را درصد اعلام کرده بود. نرخ ديه سال جاري نسبت به سال کمي بيش از درصد افزايش داشت. اين ميزان افزايش در سال قبل از آن درصد بود. معمولا کارگروه*ها و اعضاي آن نفر شتر متوسط را براي تعيين نرخ ديه در نظر مي*گيرند با اين حال اندازه شتر هر چه باشد قيمت شتر نيز مانند تمام اقلام خوراکي و غيرخوراکي افزايش يافته که اين امر به طور مستقيم بر نرخ ديه تاثيرگذار است.
براساس آخرين اعلام بانک مرکزي نرخ تورم دوازده ماه منتهي به دي ماه سال جاري حدود . درصد است. برخي از مسئولان اين بانک حتي پيش*بيني کرده*اند که نرخ تورم پايان سال جاري به درصد مي*رسد. تزريق بي امان نقدينگي که تا اين لحظه دولت هزار ميليارد تومان بر حجم نقدينگي افزوده است و پيش*بيني مي*شود اين با پرداخت يارانه و عيدانه و عيدي کارمندان به هزار ميليارد تومان برسد و باز هم به گفته اقتصاددانان، نقدينگي با تاخير تا ماه بر ميزان تورم مي*افزايد.
گفتني است بر اساس آمار اعلامي ستاد ديه تعداد زندانيان ديه و كساني كه به دليل بدهي ديه*هاي ناشي از حوادث غير عمد در زندان*هاي كشور حضور دارند بيشتر از 10 هزار نفر هستند. هفته گذشته سيد اسدالله جولايي مديرعامل ستاد ديه کشور گفت كه تعداد 10 هزار زنداني غير عمد در زندان*هاي کشور به سر مي*برند که طبق برآورد صورت گرفته نزديک 400 ميليارد تومان پول براي آزادي آنها لازم است.